Dişte Gutta Ne Demek? Siyaset Biliminin Güç ve Kurumlar Aynasında Bir Metafor Bir siyaset bilimci olarak toplumun diş yapısına benzer bir şekilde örgütlendiğini sıkça düşünürüm. Tıpkı bir dişin içini dolduran gutta maddesi gibi, toplumsal düzenin de görünmeyen ama bir arada tutan bir özü vardır. “Dişte gutta ne demek?” sorusu ilk bakışta tıbbi bir mesele gibi görünse de, aslında siyaset bilimi açısından son derece derin bir iktidar metaforu içerir. Çünkü gutta, kökü dolduran maddedir; yani hem içi görünmeyen hem de sistemi ayakta tutan bir yapıdır. Tıpkı ideolojilerin, kurumların ve vatandaşlığın toplumu bir arada tutması gibi. Gutta: Görünmeyen Gücün Anatomisi Diş tedavisinde…
8 YorumKategori: Makaleler
Kaolin Türkiye’de Nerede Bulunur? Bilimsel Merakla Yola Çıkan Bir Keşif Çocukken çamurla oynarken ellerinize bulaşan o ince, yumuşacık beyaz toprak parçalarının aslında ne olduğunu hiç merak ettiniz mi? Bilim dünyasında bu özel malzeme “kaolin” ya da diğer adıyla “kaolinit” olarak bilinir ve sanayiden kozmetiğe, ilaçtan seramiğe kadar sayısız alanda kullanılır. Bugün birlikte hem jeolojinin derinliklerine inip hem de Türkiye’de bu değerli hammaddenin nerelerde saklı olduğunu keşfedeceğiz. Hazır mısınız? Kaolin Nedir? Bilimin Işığında Temel Tanım Kaolin, esas olarak alüminyum silikat (Al₂Si₂O₅(OH)₄) içeren yumuşak, beyaz renkli bir kil mineralidir. Oluşumu, çoğunlukla feldispatça zengin magmatik kayaçların (örneğin granit) milyonlarca yıl süren kimyasal ayrışmasıyla…
12 YorumAbray Ne Demek? Edebiyatın Sırlı Sözcüklerinden Birinin İzinde Bir edebiyatçı olarak her zaman kelimelerin insan ruhunu dönüştürme gücüne hayran kalmışımdır. Çünkü her kelime, kendi içinde bir hikâye taşır; bazen bir dönemin duygusunu, bazen bir halkın hafızasını, bazen de bir yazarın iç dünyasını saklar. “Abray” kelimesi de işte böyle sözcüklerden biridir — kökeni tam olarak bilinmese de, taşıdığı anlam katmanlarıyla edebiyatın derinliklerine ışık tutar. Bu yazıda “Abray ne demek?” sorusunun peşine düşerken, kelimenin yalnızca sözlükteki anlamını değil, aynı zamanda onun yarattığı duygusal ve estetik yankıyı da çözümlemeye çalışacağız. Kelimelerin Hafızası: Abray’ın Kökenine Dair Edebiyat, kelimelerin kökeninden ziyade onların çağrıştırdığı anlamlarla ilgilenir.…
10 YorumKansızlık (anemi) denince çoğumuzun aklına “bitmeyen yorgunluk” geliyor. Hani gün boyu koşturuyorsun, kahve üstüne kahve içiyorsun ama yine de merdivenlerin yarısında nefesin yetmiyor, aynada yüzün solgun görünüyor ya… İşte o his, bedenin “oksijenim az, gücüm düşük” diye usul usul seslenişi olabilir. Gel, bu sesi birlikte duyalım: kökenine inelim, bugünün temposunda nasıl karşımıza çıktığını konuşalım ve gelecekte anemiyi nasıl daha erken yakalayabileceğimizi hayal edelim. Kansızlık (Anemi) Nedir? Kökenine Kısa Bir Bakış Kansızlık; kandaki hemoglobin miktarının düşmesiyle, dokulara yeterli oksijen taşınamaması durumudur. Hemoglobin, kırmızı kan hücrelerinin (eritrositlerin) taşıdığı oksijen “kuryesi” gibi çalışır. Bu sistemde bir aksama olduğunda halsizlikten çarpıntıya kadar pek çok…
14 YorumŞişko Yasin Öldü Mü? Kelimelerin Kılıcı: Bir Edebiyatçının Suskunlukla Diyaloğu Kelime, bazen bir mum ışığıdır; böylesine ince bir alevle dünyayı aydınlatır, bazen de gölgelerin duvarlarını büyütür. Her anlatı bir davettir; her soru bir kapıdır içe açılan. “Şişko Yasin öldü mü?” sorusu da böyledir: basit görünür ama ardında bir suskunluk, bir belirsizlik ve bir metafor saklar. Edebiyat için ölüm yalnızca bir son değil, bir dönüşümdür; ölüm haberleri, yaşayanların belleğini ve bakışını yeniden kurar. Bu yazıda, “Şişko Yasin öldü mü?” sorusunu sadece gündelik bir meraktan öte bir anlatı kurgusu, bir kimlik çatışması, bir sosyal medya imgesi olarak ele alacağım. Gerçeklik, söylence ve…
Yorum BırakSpotify Gizli Oturum Ne İşe Yarar? Ekonomik Perspektiften Bir Analiz Seçimler, Kaynaklar ve Sonuçlar: Ekonomistin Girişi Ekonomi, sınırlı kaynaklarla sınırsız ihtiyaçları karşılama sanatıdır. Bireyler ve toplumlar, seçim yapmak zorunda kalır, çünkü kaynaklar sınırlıdır. Her seçim, belirli bir değerin kaybına ya da kazanılmasına yol açar. Ekonomik kararlar, bu dengeyi kurmaya yönelik çabalarla şekillenir. Spotify gibi dijital platformlar, bu ekonomik oyunları dijital dünyada yeniden şekillendiriyor. Bireyler, farklı hizmetler arasında seçim yaparken, yalnızca içerik değil, aynı zamanda gizlilik ve özgürlük gibi “görünmeyen” ekonomik faktörleri de göz önünde bulunduruyorlar. Spotify Gizli Oturum işte bu noktada devreye giriyor ve kullanıcıların dijital dünyada daha kontrollü bir…
14 YorumKamulaştırma Kaç Yıl İçinde Yapılmalı? Bilimin Işığında Zamanın Anatomisi Kamulaştırma… Yani devletin veya kamu kurumlarının, kamu yararı için özel mülkiyetteki taşınmazlara el atması. Konunun teknik tarafı kadar duygusal tarafı da güçlü: Bir yanda “toplum için gerekli proje” gerekçesi, diğer yanda “bireyin mülkiyet hakkı” gerçeği. Peki bu süreç sonsuza kadar uzayabilir mi? Devlet “bir gün lazım olabilir” diye arazinizi 20 yıl sonra da kamulaştırabilir mi? İşte işin en önemli kısmı burada başlıyor: Kamulaştırmanın da bir zamanı, hatta bilimsel ve hukuki temeli olan bir süresi vardır. — Zaman Neden Önemli? Bilimsel ve Hukuki Bir Giriş Kamulaştırmanın “ne zaman” yapılacağı sadece bir takvim…
12 YorumSigorta Girişi Sisteme Ne Zaman Düşer? Edebiyat Perspektifinden Bir İnceleme Kelimenin gücü, anlatıların dönüştürücü etkisi… Edebiyat, insanlık tarihinin en kadim dilidir. Bazen bir cümle, bazen bir kelime, insan ruhunda silinmez izler bırakır. Tıpkı yaşamın başka bir alanındaki, sigorta girişlerinin sisteme düşme sürecindeki bekleyiş gibi… Bir sigorta kaydının işleme alınması, her bireyin hayatında başka bir dönüşümü simgeler. Kayıt, sadece bir veri aktarımı değil; bir zamanlamanın, bir güvenin, hatta bir ömrün yeninden kurgulanmasıdır. Sigorta girişi sisteme ne zaman düşer? Bu soruya dair metinler ve karakterler üzerinden yapılan bir inceleme, sadece pratik bir yanıt değil, hayatın küçük ama önemli bir parçasına dair derin…
14 YorumKamera Çeşitleri Nelerdir? Bilimsel Merakla Görüntünün Anatomisi Bir anı dondurmak… Kulağa büyü gibi geliyor, değil mi? Oysa bu büyünün ardında saf fizik, optik bilimi ve mühendislik var. Bugün kullandığımız kameralar; ışığın doğasını, lenslerin geometrisini ve sensörlerin kimyasını ustalıkla birleştiren sistemler. Peki bu sistemlerin çeşitleri nelerdir, nasıl çalışırlar ve hangi bilimsel prensiplere dayanır? Gelin, fotoğrafçılığın kalbine birlikte dalalım. Işığın Dansı: Kameraların Bilimsel Temeli Kamera aslında basit bir ilkeye dayanır: Işığın bir noktadan geçerken ters dönmesi. Bu fikir ilk kez 11. yüzyılda İbn-i Heysem tarafından “kamera obscura” yani karanlık oda deneyleriyle açıklanmıştır. Günümüzdeki her kamera, bu basit modelin gelişmiş bir versiyonudur. Işık…
14 YorumPolis Latince Ne Demek? Kavramın Tarihsel Kökeni ve Anlamın Dönüşümü “Polis” kelimesi, kökeni itibarıyla Latince bir kelime değildir; ancak Latinceye Yunancadan geçmiş bir terimdir. Antik Yunanca’daki “πόλις” (polis) sözcüğü, “şehir”, “devlet” ya da “şehir-devleti” anlamına gelir. Bu kelime, daha sonra Roma döneminde Latinceye “polis” şeklinde geçerek, “kent” ve “yönetim alanı” anlamında kullanılmaya başlanmıştır. Bugün “polis” kelimesinin hem şehir hem de düzen kavramlarıyla kurduğu ilişki, modern toplumsal yapının dilsel temellerine kadar uzanır. Yunanca Köken: Şehrin Ötesinde Bir Anlam Antik Yunan dünyasında polis, yalnızca bir yerleşim yeri değil, aynı zamanda bir yaşam biçimi ve siyasal düzen demekti. Yunan şehir-devletleri olan Atina, Sparta…
12 Yorum